türkçe'ye "içrek" olarak da çevirilebilen, sadece bir grubun içerisindeki insanlara açık edilen bilgiler bütünü.
aslında yahudilik de ezoterik bir inanç sistemidir. her ne kadar dini metinleri olsa da, bu dini metinlerde anlam %100 anlamıyla yer almaz. semboller ve hikayeler üzerinden anlatılır. metinler bir nevi hatırlatıcı görevi görür. metinlerin ne anlama geldiğiyse bir öğretmen tarafından sözlü gelenek yoluyla diğer nesillere aktarılır. böylece yahudilerin arasında olmayan birisi için yazılı metinler masal, efsane gibi şeylerden öteye pek geçmez.
hristiyanlık için de aynısı söylenebilir. yine aynı sistem vardır. eski ve yeni antlaşma'da neyin ne olduğu havariler tarafından sözlü gelenekle birlikte havarisel kiliselere miras kalmıştır. tabii protestanlar "kutsal metinleri herkes yorumlayabilir tmm mı?" demiş ve havarisel geleneği yok saymışlardır.
islam'da ise ezoterik bilgi yoktur. her şey nettir. ama sonra birileri "bizde neden ezoterik bilgi yok?!" deyip islami ezoterik akımları ortaya çıkartmışlar.
üniversiteler ise yarı ezoterik kurumlardır. içeride bir bilgi üretilir ve pratikte işe yarayacak hale gelene kalar gizli kalır. zaten teknolojiyi geliştirecek şeyler gizli kalamıyor pek fazla.* ama diğer türlü bilgiler biraz daha "akademik bilgi için akademik bilgi" türünde olduğu için, zaten akademi dışındakiler de pek ilgilenmediğinden, akademi içerisinde kalır veya üretildikten bir süre sonra halka açılır.